Publicaties

Onbekende publicaties

Een impressie over de Bijlmerramp

introZondag 4 oktober 1992 was een prachtige herfstdag. Het zonnetje scheen toen ik ’s morgens omstreeks   9.00 uur samen met mijn man richting Tilburg vertrok om daar de Surinaamse Brasadé (de Dag van de Omhelzing) te vieren. We reden langs de K–buurt, Kleiburg, Kruitberg; de Bijlmer zag er vredig en mooi uit.

De Brasadé in Tilburg werd op de gebruikelijke wijze gevierd met toespraken van de voorzitters van verschillende maatschappelijke organisaties en ook een toespraak van een vertegenwoordiger van de gemeente Tilburg. Het was een gezellige en ontspannen viering en ik zag de bezoekers lachend en op een gemoedelijke wijze met elkaar praten.

Omstreeks 18.00 uur werd ons een diner aangeboden. Na zo’n lange dag was ik er echt aan toe om een hapje te eten. Tijdens het diner, rond kwart voor zeven, vroeg iemand van de organisatie mij om even mee te lopen. Aan zijn gezichtsuitdrukking merkte ik dat er iets aan de hand was. Voorzichtig vertelde hij me dat er ergens in de Bijlmer een vliegtuig was neergestort. Van schrik kon ik eerst niets zeggen. Daarna vroeg ik in welk deel van de Bijlmer het vliegtuig was neergestort.

Van alles spookte door mijn hoofd. Wie zijn er allemaal bij betrokken? Zijn het bekenden? Ik ken namelijk veel mensen in Amsterdam Zuidoost, vooral in de Bijlmermeer. Na enkele minuten realiseerde ik mij dat ik ter plaatse moest zijn om te helpen en mijn verantwoordelijkheid als bestuurder van het Stadsdeel te nemen. Ik riep mijn man en vertelde hem wat er aan de hand was. Hij was even stil en ik zag de angstige blik op zijn gezicht. We besloten toen direct afscheid te nemen en te vertrekken naar Amsterdam Zuidoost waar we wonen. Uiteraard beleefde ik geen plezierige terugreis.

De afstand tussen Tilburg en Amsterdam leek oneindig lang. De stilte om ons heen was beklemmend, maar uiteindelijk zag ik dan toch de afslag Amsterdam Zuidoost. Op de Bijlmerdreef zag ik heel veel auto’s geparkeerd en alle toegangswegen waren afgesloten. Gelukkig kon ik het stadsdeelkantoor bereiken. Met de overige bestuurders en ambtenaren die zich hadden aangemeld, ging ik direct aan de slag. De toenmalige voorzitter van het Stadsdeelbestuur, de heer Ronald Jansen, nam de leiding. Samen met de Burgemeester en Wethouders bepaalden wij wat er in de eerste uren moest gebeuren.

Samen met enkele bestuurders bezocht ik toen het rampgebied. Ik zal het nooit meer vergeten. De aanblik was afschuwelijk. De brandende flats, overal ontredderde en huilende mensen, hardwerkende hulpverleners, brandweerlieden, politie, raadsleden en bestuurders die ‘gebroken’ waren en ambulances die af en aan gingen. Mijn herinnering aan een vredige zondagmorgen in de Bijlmer, en vooral de K–buurt, Kleiburg en Kruitberg, was veranderd in een kil en angstaanjagend rampgebied.

Nu na jaren terugkijkend op die dagen constateer ik, dat de Bijlmerramp het hart van alle bewoners in Amsterdam Zuidoost, eigenlijk van heel Nederland en daarbuiten heeft geraakt. Ik zie nu nog steeds de grote saamhorigheid en verbondenheid die mensen toen met elkaar hadden. Wat mij ook persoonlijk raakte, was de grote betrokkenheid van H.M. de Koningin. Zij bezocht het rampgebied en maakte een praatje met de bewoners en nabestaanden van de slachtoffers om hen een hart onder de riem te steken.

In de loop der jaren heeft zich in de Bijlmermeer een grote vernieuwingsoperatie voltrokken. Verschillende flats zijn gerenoveerd. Het gebied van de ramp neemt een centrale plaats in, een plek van bezinning, inspiratie en stilte. De stichting Beheer Het Groeiend Monument zorgt er voor dat er jaarlijks, op 4 oktober, een herdenkingsbijeenkomst plaatsvindt.

Het Groeiend Monument blijft een plek ter nagedachtenis en herinnering aan alle getroffenen van de vliegramp.

Helen Burleson–Esajas,

voorzitter Stichting Beheer het Groeiend Monument